• چهارشنبه، 1 آذر 1396
  • Wednesday 22 November 2017
گروه خبر: یادداشت‌  -  شماره خبر: 8206  -  22 شهریور 1396 ساعت 21:51

علیرضا سعادت کارشناس مالی و بانکی

سرمقاله - سودهای صوری
زمانی که رئیس‌جمهور محترم یکی از اهداف اصلی خود را شفافیت در سیستم پولی و بانکی عنوان کرد، بسیاری شاید از عمق ضررورت تغییر در این زمینه اطلاع کافی نداشتند. بانک مرکزی تجمع نقدینگی است و هر گونه فساد یا آلودگی و نقصان کارکرد در این مرکز تجمع، مانند ویروسی که در کارخانه شیر پخش شده باشد ، به همه جا سرایت می‌کند. بنا بر اسناد موجود حسابداری برخی بانک‌ها با سرمایه‌ای  بین 300 تا 500 میلیارد تومان شروع به کار کردند  ، اما در نهایت تعجب در یک دوره چند ساله سرمایه آنها به بیش از ده برابر افزایش یافت ، چنین اتفاقی در این حجم از نقدینگی در سیستم مالی دنیا ابداً طبیعی نیست و ماحصل وجود سودهای موهوم در سیستم بانکی است ، بانک‌ها با به کار گیری روش‌های عجیب حسابداری و عدم سپرده‌گیری برای حساب‌های مشکوک‌الوصول و همچنین منظور کردن دارایی‌های مسموم   و یا معوقات سوخت شده در حساب بستانکاری هر سال ضرر‌ها را مخفی و حتی سود شناسایی می‌کردند و میان سهامداران عمده‌ای خود و مدیریت ارشد بانک سود و پاداش تقسیم می‌کردند. اکنون که نرخ سود سپرده و احتمالاً نرخ تسهیلات به سمت متعادل‌سازی گام بر می‌دارد ، این نگرانی وجود دارد که این حلقه‌ای کوچک برخوردار از سود‌های کلان بانکی راه دیگری برای سودجویی بیابد و آن احتمالاً توسعه بنگاهداری نهان است. کاهش سود تسهیلات بانکی به معنای کاهش نرخ سود سرمایه در بازار نیست ، بدین معنی که اگر نرخ سود تسهیلات بانکی 18 درصد باشد ، در بازار غیر رسمی‌و با شرایط سهل تر این رقم ممکن است بیش از 20 درصد باشد. در چنین شرایطی ممکن است برخی بانک‌ها به این فکر بیفتند که چرا این تسهیلات ارزان و پرمتقاضی را در اختیار دیگران قرار  دهند ، وقتی خودشان و اطرافیانشان می‌توانند با تاسیس بنگاه‌های واقعی و صوری از آن بهره‌مند شوند. این آسیبی است که قبل از پیدایش آن باید با تقویت سیستم‌های نظارتی برای چاره‌جویی آن فکری کرد.