• جمعه، 24 آذر 1396
  • Friday 15 December 2017
گروه خبر: اخبار‌مهم / گزارش / خودرو  -  شماره خبر: 5544  -  29 خرداد 1396 ساعت 17:20

جولان خودروهای چینی در بازار

طرح چند ابهام جدی درباره عملکرد برخی واردکنندگان خودروهای چینی
آفتاب اقتصادی_هیرش سعیدیان: برخی پدیده‌ها چنان هستند که نمی‌توان، نادیده گرفتنشان را به بهانه‌های جناحی توجیه کرد. عملکرد ضعیف وزارت صنعت، معدن تجارت در تعامل با چینی‌ها و تاراج منافع بازار خودرو ایران از سوی آنان قابل عبور نیست. رسانه‌ها همان‌گونه که بزرگ‌ترین نهادهای سیاسی و دولتی را نقد می‌کنند، می‌توانند و باید در سال اقتصاد مقاومتی، اشتغال و تولید مجموعه‌های خصوصی را نیز در زیر ذره‌بین نقد قرار دهند. استفاده چینی‌ها در استفاده از شرایط تحریم و همراهی برخی ها در تدوین قوانینی برای حمایت از این واردات مسموم را در وضعیتی که برجام رخ داده است و اکنون گزینه‌های ایران فراخ‌تر است، چگونه می‌توان توضیح داد؟ در این گزارش یکی از حجیم‌ترین نمایندگی‌های خودرو های چینی یعنی مورد نقد قرار می‌گیرد، اما بسیارند از این شرکت‌ها که باید آنان و حامیان دولتی‌شان در بوته نقد بنشینند و پاسخگویی، افکار عمومی باشند.
سونامی خودروهای چینی
در دوران تحریم و در حالی که تولید داخلی با ضعف فراوان مواجه بود و شرکت‌های معتبر اروپایی نیز حاضر به همکاری با ما نبودند، چین ایران را به آزمایشگاهی برای خودروهای بی‌کیفیت خود بدل ساخت، متاسفانه جریان حاکم در بخشی از دستگا‌های اجرایی نیز به جای سبک سنگین کردن این موضوع نه‌تنها راه را برای این گونه نمایندگی‌ها باز گذاشت، بلکه به آنها کمک و تسهیلات عظیم و حتی زمین دولتی نیز اعطا کرد! چینی‌ها با استفاده از فرصت تحریم ایران، مدت‌هاست که بخش خصوصی صنعت خودرو، ایران را در اختیار خود گرفته‌اند و به این واسطه، حضورشان در بازار خودرو داخل، مشهود و ملموس‌تر از گذشته شده است، البته در کنار بخش خصوصی، واردات نیز به چینی‌ها کمک کرده تا نقشی نسبتا پررنگ در بازار خودرو ایران داشته باشند و این روزها دیگر خیابان‌ها و جاده‌های کشور با خودروهای چینی غریبه نیست. این در حالی است که ورود خودروهای سواری چینی همواره با مخالفت بسیار از سوی مسئولان و دست‌اندرکاران صنعت خودرو مواجه بوده است، به طوری که از نگاه کارشناسان این حوزه به‌ویژه حامیان هم‌پا کردن صنعت خودروسازی ایران با دانش و کیفیت روز جهانی و نه کپی‌کاری دست‌چندم محصولات خارجی به عنوان ویژگی صنعت خودروسازی چین، خودروهای ساخت این کشور به کابوسی در بازارایران تبدیل شده است که خواب را از تولیدکنندگان، قطعه سازان و مسئولان صنعتی کشور ربوده‌اند. چینی‌ها طی یک دهه گذشته و با استفاده از فرصتی تاریخی که تحریم‌های بین‌المللی به آنها داد، تا حد امکان در بازار ایران نفوذ کردند و بازار خودرو نیز در امان نماند. آنها کار خود را با خودروهای کوچک و کم‌مصرف و ارزان آغاز کردند و از آنجا که مجوز ورود به حریم خودروسازان دولتی را نیافتند، به سراغ بخش خصوصی رفته و از همان جا استارت تجارت پرسود خود در بازار ایران را زدند. اولین خودرو‌ساز چینی به گزارش ایرنا خودروساز چینی به نام چری بود که در ایران حضور داشت، اما رفته‌رفته بازار سکه این شرکت پای دیگر چشم بادامی‌های خودروساز نیز به کشور باز شد، تا جایی که هم‌اکنون هشت خودروساز چینی در ایران حضور دارند. حاصل کار این هشت خودروساز، عرضه 27مدل خودرو است که در مدل‌ها و محدوده‌های قیمتی مختلفی میهمان خیابان‌های کشور شده‌اند. چینی‌ها حالا دیگر مانند 10 سال پیش که تازه به ایران آمده بودند، ارزان فروشی نمی‌کنند و در بازار خودرو کشور می‌توان محصولاتی از آنها را یافت که بالای 60 میلیون تومان قیمت دارند. حضور چینی‌ها در صنعت خودرو ایران به حدی پررنگ شده که بخش خصوصی این صنعت را عملا باید چینی دانست. تاریخ یک دهه اخیر خودروسازی بخش خصوصی نشان می‌دهد هر جا شرکت‌های معتبر پا پس کشیده اند، چینی‌ها به سرعت جایگاه آنها را فتح کرده و هم‌اکنون نیز جمعشان جمع است، آن هم در شرایطی که خود بازار چین به مامنی برای خودروسازان بزرگ دنیا تبدیل شده و خیلی از آنها، بحران‌های فروش خود را به مدد بازار چین از سر رد کرده‌اند.

واردات با تسهیلات عظیم دولتی
شرکت ... یکی از اولین و البته بزرگ‌ترین نمایندگی خودرو‌های چینی بود که در ایران تاسیس شد، این شرکت‌ها با قول آن‌که به مرور واردات را تبدیل به تولید داخلی می‌کنند، تسهیلات بسیار چشمگیری را از دولت دریافت کردند، همچنین قوانینی تصویب شد تا معافیت‌های مالیاتی را برای این به اصطلاح تولیدکنندگان در نظر بگیرد. به این معنی که اگر واردات موتور یا بدنه خودرو برای یک واردکننده معمولی رقمی درشت را در بر می‌گیرد، اما برای این تولیدکنندگان با نرخ‌های ویژه تعرفه‌گذاری می‌شود. ماجرا به همین جا خاتمه نیافت. این شرکت در سال 1381 با استفاده از کمک‌ها و تسهیلات دولتی توانست زمینی به مساحت ۵۰۰.۰۰۰ متر مربع را تصاحب کند. نیم میلیون متر مکعب زمین در کنار تسهیلات برای آن در اختیار این شرکت قرار گرفت تا در آن به تولید بپردازد. بی‌شک گذشت 15سال زمان و همچنین این تسهیلات و حمایت‌ها زمان بسیار مناسبی است تا این شرکت قول تولید داخلی را محقق ساخته باشد، اما آیا این اتفاق افتاده است؟ آیا هیچ کدام از قطعات اصلی همچون شاسی، گیربکس، موتور، بدنه و حتی قطعاتی کم‌اهمیت ولی فنی در این شرکت تولید می‌شود یا کماکان از چین وارد می‌شود؟ آیا شرکت مادر در چین حتی اجازه مونتاژ برخی قطعات را به نمایندگی ایرانی خود می‌دهد؟ اینها سوالاتی است که هم مدیران شرکت و هم مقامات وزارت صنعت، معدن و تجارت و همچنین نمایندگان محترم در مجلس شورای اسلامی به آن پاسخگو باشند. پرسش این است که آیا این حمایت‌ها نباید با حساب‌کشی نیز همراه شود؟ اگر اهالی رسانه به این موضوعات نور نتابانند، پس این وظیفه چه کسی است؟

 واردات خودروهای چینی، رونق اشتغال کارگران چینی
این خودرو‌های وارداتی البته (مونتاژ به نام تولید)، به دلیل کیفیت بسیار نازل در برابر قیمت بالای خود و نبود شبکه خدمات پس از فروش مشکلات بسیار زیادی را برای مالکان پدید آورده‌اند. یکی از اعضای کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی در این خصوص می‌گوید: در شرایطی که کشور ما با مشکلات زیادی نظیر تورم، تحریم و بیکاری درگیر است و اشتغال کارکنان صنایع کشور در معرض خطر افتاده، وارد کردن خودروهای چینی تنها کمک به رونق اشتغال کارگران چینی بوده و موجب آسیب جدی به صنعت خودروسازی کشور خواهد شد. سیدهادی حسینی، نماینده قائمشهر به این موضوع اشاره می‌کند که خودروهای چینی به دلیل نداشتن شبکه خدمات پس از فروش در ایران، هم‌اکنون بسیاری از مالکین خود را به دردسر انداخته‌اند؛ زیرا این محصولات نه‌تنها فاقد خدمات پس از فروش هستند بلکه هزینه نگهداری از آن‌ها برای دارندگان بسیار بالاست. به گفته وی، تلاش جهت وارد کردن خودرو از چین با توجه به تولید خودرو در کشور و وجود شبکه خدمات پس از فروش در سراسر کشور اقدامی غیرقابل توجیه است.

کیفیت نامناسب
مشتریان نالان از کیفیت خودرو‌های چینی البته دستشان کوتاه است و برخی مقامات ناظرگویی در خواب هستند. به گزارش ایرنا، سید هاشم حسینی مالک یک خودروی ام. وی.‌ام می‌گوید: قیمت این خودرو به نسبت خدمات پس از فروش و عملکرد آن بسیار گران است اگر قرار است مثلاً 19 میلیون تومان برای خرید این خودرو هزینه کنیم بهتر است به جای آن پراید خریداری کرد، چرا که خدمات پس از فروش پراید درشرایط بهتری قرار دارد، ضمن آنکه تهیه قطعات یدکی آن به‌راحتی صورت می‌گیرد. وی اضافه می‌کند: قطعات یدکی خودروی ام. وی.‌ام بسیار کمیاب و گران است ضمن آنکه جنس اکثر قطعات آنها پلاستیکی و بدون کیفیت هستند. این مالک خودروی ام. وی.‌ام 110 در خصوص خدمات پس از فروش این خودروی چینی، می‌گوید: این خودرو را نمی‌توان هر جا تعمیر کرد و باید به نمایندگی‌های مربوطه که تعدادشان نیز بسیار اندک هستند، مراجعه کرد. حسینی اضافه می‌کند: در فروردین‌ماه سال جاری برای رفع ایراد خودرو با نمایندگی اصلی خودروی خود تماس گرفتم و آنها برایم در تیرماه وقت تعیین کردند. آیا تعیین مهلت سه ماهه برای رفع یک ایراد جزئی صحیح است و آیا می‌توان در این مدت خودرو را خواباند تا زمان مهلت تعمیر فرابرسد؟ به گزارش ایرنا، وی می‌افزاید: اگرچه چند نفر از سازمان فنی و حرفه‌ای مجوز تعمیر این گونه خودروها را دریافت کردند و برای برطرف کردن یک ایراد کوچک هزینه‌های هنگفتی را بابت تعویض و خرید قطعه از مردم طلب می‌کنند. وی متذکر شد: این افراد به طور عمده تعویض‌کار هستند تا تعمیرکار که این کار نیز هزینه بالایی را برای صاحبان این گونه خودروها به‌دنبال دارد. خانم اکرم رفعتی نیز یکی دیگر از مالکان خودروهای‌ام وی‌ام در ایران که حدود چهار سال است یک خودروی ام. وی. ‌ام را خریداری کرده است، می‌گوید: تصور داشتم این خودرو به لحاظ حجم آن و خارجی بودن نسبت به تولیدات داخلی به مراتب بهتر است و حتی در صورت نیاز به خدمات پس از فروش به سهولت می‌توانم به این خدمات دسترسی پیدا کنم. وی اضافه می‌کند: چندی پیش که با این خودرو تصادف کردم، مجبور شدم آن را به تعمیرگاه مرکزی ببرم اما پس از کلی تلاش توانستم یک نوبت حداقل یک ماهه از تعمیرگاه دریافت کنم. این مالک خودروی چینی می‌افزاید: تصور کنید کسانی که در شهرستان‌ها ساکن هستند اگر نیاز به تعمیر این خودروها داشته باشند حتما باید به تهران مراجعه کنند آن هم اگر موفق به دریافت نوبت از تعمیرگاه مرکزی شوند.

افزایش قیمت با کدام مجوز
متاسفانه بر اساس تحقیقات میدانی این شرکت بارها تا کنون اقدام به افزایش قیمت در محصولات چینی خود داده است که باید پرسید. این افزایش قیمت با کدام مجوز نهاد روی داده است، آیا در برابر این افزایش قیمت بر کیفیت محصولات این شرکت افزوده شده است؟ یا خدمات پس از فروش آن افزایش یافته است
  بی‌کیفیت‌ترین خودروهای تولید ایران در سال 1396
به گزارش سایت وب سایت تحلیل خودرو فایندر، برخی از خودروهای سواری داخلی همچنان در پایین‌ترین سطح کیفی تولید می‌شوند. پیش از این گزارشی منتشر شده بود که ۱۱مدل از سواری‌های داخلی در پایین‌ترین سطح کیفی قرار دارند. بررسی جدیدترین گزارش ارزیابی کیفیت خودروهای داخلی (اردیبهشت‌ماه ۱۳۹۶) نشان می‌دهد که این خودروها همچنان در پایین‌ترین سطح کیفی و با همان کیفیت سابق تولید می‌شوند.
در این میان اما دو محصول پر فروش، ام‌وی‌ام ۱۱۰ و ام‌وی‌ام ۵۵۰ از این شرکت چینی نیز قرار دارند که در مدل ارزیابی کیفیت پایین‌ترین سطح کیفی را داشته‌اند. یعنی در پایین‌ترین رده درجه‌بندی کیفی قرار گرفته‌اند و خودروی از آنها بی‌کیفیت‌تر ارزیابی نشده است.

خرید خودرو‌های چینی از سوی سازمان‌های دولتی با کدام مجوز؟
در حالی که بنا بر نص صریح بیانات مقام معظم رهبری و همچنین قوانین مصوب مجلس شورای اسلامی و همچنین اسناد بالادستی مصوب ستاد اقتصاد مقاومتی در شرایطی که کالای داخلی موجود است هیچ یک از ادارات و نهادهای دولتی یا هر ارگانی که به نحوی از بودجه عمومی استفاده می‌کند، حق ندارد که کالای خارجی آن‌هم کالای بی‌کیفیت چینی بخرد، اما بر اساس اعلام خود وب‌سایت این شرکت بسیاری از موسسات دولتی جزء مشتریان این سازمان محسوب می‌شوند. برخی از این نهادها به این اسامی در سایت مرکزی این شرکت اعلام شده اند:

سازمان‌های طرف قرارداد فروش گروهی شرکت واردکننده خودروهای چینی:
شرکت فرودگاه‌های کشور
شرکت تعاونی چند منظوره دانشگاهیان علم و صنعت
صندوق تعاون و رفاه سازمان نظام دامپزشکی
شهرداری کرج
شرکت تعاونی مصرف کارکنان بانک سپه
شرکت بهره‌برداری راه آهن شهری تهران و حومه (مترو)
گروه رفاهی نگین پزشکان مهر پارس (طرف قرارداد با سازمان‌های نظام پزشکی، دندانپزشکی و جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران)
مجمع توسعه و ترویج ازدواج جوانان
سازمان امور رفاهی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان
دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان ایلام
دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد
این در  حالی است که برای بسیاری از خانواده ها خودرو یک کالای سرمایه‌ای است ولی برای خودروهای چینی این موضوع حاکم نیست و کاهش سرمایه به وجود می‌آید.  

چرایی عدم مداخله نهادهای نظارتی و نمایندگان مجلس
این آشفته بازار جولان چینی‌ها بی‌شک نیازمند ورود نمایندگان مجلس شورای اسلامی و نهادهای نظارتی و همچنین مقامات مسئول در وزارت صنعت، معدن و تجارت است، آفتاب اقتصادی در گزارش بعدی به سراغ این مسئولین خواهد رفت تا نظرات آنان را جویا شود، این روزنامه همچنین در مراجعات مکرر به این شرکت موفق نشد تا نظر آنان را اخذ کند، اما همچنان آماده است تا نظرات آنان را نیز در گزارش بعدی منعکس کند. این رسانه همچنین نظرات مصرف‌کنندگان، کارکنان و تمامی افرادی را که به نوعی در باره‌ای این موضوع نقطه نظری دارند را بازتاب می‌دهد.