• دوشنبه، 2 اردیبهشت 1398
  • Monday 22 April 2019
گروه خبر: اخبار‌مهم / گزارش  -  شماره خبر: 35  -  20 دی 1395 ساعت 15:34

با تایید مقامات هواپیمایی کشور

سند نخستین ایرباس به نام زده شد
آفتاب یزد_ هیرش سعیدیان: «شماره سریال وسیله پرنده : 74 18  » این شماره ای است که سازمان هواپیمایی کشور به مجوز صادره برای نخستین ایرباس a321  که توسط این کمپانی اروپایی به ایران ایر فروخته شده است، قید کرد. پس از ماجرای مک فارلن  و فارغ از خرید های نظامی، خرید هواپیما در دولت یازدهم را می توان سیاسی ترین خرید ایران پس از انقلاب  نامید. بیش از نود درصد از بازار فروش هواپیماهای مسافربری جهان  به ترتیب در اختیار دو کمپانی بوئینگ و ایرباس است. مذاکرات این دو شرکت با هیئت وزارت راه و ایرلاین های ایرانی جزء اخباری بود که گره خوردن آن با قرارداد برجام آن را به محل مناقشه میان جناح های سیاسی در ایران بدل کرد. آخرین مذاکرات انجام گرفته ایران با شرکت ایرباس به زمستان 1354 در پیش از انقلاب باز می گردد.

 37 سال پس از تحریم اولیه هواپیمایی این اولین باری است که این دو شرکت حاضر به مذاکره برای فروش محصولاتشان به ایران شده اند  و آنچه این رخداد را برای رقبای سیاسی دولت تا این حد حساس نموده است، مسبب این تغییر بزرگ است: «برجام» . فرهاد پرورش مدیر عامل ایران ایر خبر صدور مجوز ثبت برای این خرید خاص را تایید کرد.

بازگشت
ایران تنها کشور از منطقه خاور میانه بود که توانست در 7 دسامبر سال 1944 به عنوان یکی از موسسین پیمان بین‌المللی هواپیمایی کشوری مشهور به معاهده شیکاگو حضور یابد. عنوان مدرن‌ترین خطوط هوایی منطقه تا دهه 90 میلادی در اختیار ایران بود. سعید مقیمی‌کارشناس صنعت هوانوردی در گفتگو با آفتاب اقتصادی می‌گوید تحریم‌ها و گسست یکباره ارتباط کشور با بزرگان هوانوردی، صنعت هوانوردی ایران را به جایی رساند که خرید یک فروند بوئینگ 747 کهنه و دست دوم با عمر 15 سال از کشور امارات اتفاقی بود که برای دیدن آن از نزدیک به همراه دوستانش در باند فرودگاه مهرآباد حضور یافت تا برای باورش آن را از نزدیک ببیند. این عقبگرد پر سرعت هوانوردی تجاری ایران در مقایسه‌ای به خوبی ملموس است. کشور امارات متحده عربی با استفاده از سرمایه گذاری خارجی و تنها با 90 میلیون دلار بودجه دولتی خط هوایی خود را تاسیس کرد. این کشور با 900 هزار نفر جمعیت بومی‌ و تنها با یک خط هوایی توانست جابه‌جایی 52 میلیون مسافر هوایی را در کارنامه خود ثبت کند. در مقابل سهم کشور ما در دوره مشابه با بیش از 75 میلیون نفر جمعیت و با بیش از 14 خط هوایی تنها 6 میلیون جابه‌جایی مسافر در مسیر های بین المللی بود. در سال ۲۰۱۶ سایت معتبر‌ worldairlineawards که رده‌بندی‌های شرکت‌های هوایی در جهان را انجام می‌دهد، شرکت هوایی امارات را با چهار پله صعود به عنوان بهترین خط هوایی جهان انتخاب کرد. پس از لغو تحریم‌ها دولت و در راس آن وزارت راه تلاش خود را معطوف به گسترش صنعت هوانوردی کرد.

قرارداد با بوئینگ
مهمترین بخش از خریدهای هوایی پسا برجامی دولت مذاکرات با بوئینگ آمریکایی بود. به نتیجه رسیدن و یا نرسیدن این مذاکرات  در اثر فشار رسانه ای به ناچار به بخششی از حیثیت سیاسی دولت بدل شد.  طبق توافقی که پیش از این بین بوئینگ و ایران ایر به امضا رسید، قرارداد 25 میلیارد دلاری برای خرید 80 فروند هواپیمای مسافربری بوئینگ منعقد شد. براساس سند همکاری که ایران و بوئینگ به امضا رساندند، ۸۰ فروند هواپیمای بوئینگ در بازه‌ زمانی ۱۰ساله به ایران تحویل داده می‌شود. همچنین از مجموع ۸۰ فروند هواپیمای مورد توافق برای تحویل به ایران، ۵۰فروند بوئینگ ۷۳۷ و ۳۰ هواپیمای دیگر شامل دو مدل بوئینگ ۷۷۷ خواهد بود. مراسم امضای سند همکاری میان ایران‌ایر و بوئینگ با حضور وزیر راه و شهرسازی انجام شد تا دولت در ماه‌های پایانی عمر خود، بتواند برجام را در کشاکش های سیاسی قابل دفاع تر کند.
رهبر تیم مذاکره‌کننده بوئینگ در مراسم امضای قرارداد  با بیان اینکه همکاری نزدیک دولت آمریکا منجر به عقد قرارداد فروش هواپیما به ایران شده است، گفت: مجوز سندی را که امروز با ایران ایر به امضا رساندیم از دولت آمریکا گرفته‌ایم. وی ادامه داد: با همکاری نزدیک دولت آمریکا بوده که توانستیم به ایران هواپیما بفروشیم. وی اظهار داشت: مسیر برای دستیابی به این موفقیت طولانی بوده، اما تمام مذاکرات بر مبنای شفافیت، آغوش باز دو طرف و از همه مهم‌تر احترام متقابل بوده است. این اشاره لیدر هیئت بوئینگ در تهران تاباندن نور به برخی  به موضع گیری‌های ترامپ در رابطه با این قرارداد تعبیر شد. دونالد ترامپ  انتقاد خود به برجام را طی توئیتی چنین بیان کرد:«پولهای بلوکه شده آنها را آزاد می‌کنند، بعد ایرانی‌ها با ایرباس قرارداد می‌بندند». دولت اوباما 3 سال پیش از این در طی یک قرارداد 4 میلیارد دلاری سفارش هواپیمایی موسوم به ایر فرست وان را  به عنوان هواپیمایی مخصوص ریاست جمهوری به شرکت بوئینگ داده بود که دونالد ترامپ اعلام کرد به آن نیازی ندارد. این لغو قرارداد به عنوان نشانه ای از تنش در روابط این شرکت با ترامپ تعبیر شد و برخی  این احتمال را مطرح کردند  که ممکن است این قرارداد بر روی فروش هواپیما با ایران تاثیر بگذارد. فرود هواپیمایی هیئت بوئینگ در فرودگاه امام تمام این گمانه زنی ها را به نفع برجامیان تغییر داد.

بیانیه‌ ایرباسی وزیر
پس از عقد پیش قراردادی مشابه با شرکت ایرباس، وزیر راه و شهرسازی به دنبال امضای قرارداد خرید 100 فروند هواپیما از شرکت ایرباس تاکید کرد: قطعا این اقدام در کنار خرید 80 فروند هواپیمای بوئینگ اقدامی مهم در تاریخ صنعت هوانوردی و از آن  را «موضوعی  ملی و آغازگر بازپس‌گیری سهم ایران از صنعت حمل و نقل هوایی جهان دانست.»
پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی بیانیه ای
به این مضمون صادر کرد:
«بسمه تعالی
روز گذشته شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران (هما) قرارداد نهایی خرید 100 هواپیمای میان‌برد و دوربرد را با شرکت ایرباس به صورت اجاره به شرط تملیک منعقد کرد.
... این قراردادها که در این سطح گسترده پس از 41 سال بین 'هما ' و بوئینگ و 'هما' و ایرباس امضا شدند، یک پیام روشن برای جهان داشتند و آن اینکه ایران مصمم است سهم خود را از اقتصاد جهانی بازپس گیرد.» ادبیات به کار رفته در این بیانیه می تواند بازتاب دهنده بخشی از فشارهای سیاسی وارد آمده به بدنه وزارت راه در موضوع خرید هواپیما باشد.

چرا هواپیما سیاسی شد
خبرگزاری اصولگرای تسنیم در 1 آذر 95 نوشت: «در حالی که دولت روحانی امضای پیش ‌قرارداد خرید هواپیما را به عنوان یکی از اسناد موفقیت خود در پسابرجام می‌‌داند، عقب‌نشینی کمپانی‌های بوئینگ و ایرباس پس از انتخاب رئیس‌جمهور جمهوری‌خواه آمریکا، نشان می دهد قرارداد‌های پسابرجامی به مویی بند است » «پسا برجام» «روحانی... یکی از اسناد موفقیت خود»، « ... به مویی بند است» . این اصطلاحات در پاراگراف مزبور به خاطر مفصل بندی راهبردی ساده است که در آن نمی‌توان دستاوردی برای جناحی سیاسی جدا از سنتی های مقبول آن هم در اثر فرآیندی به نام « گفتگو» تصور کرد. دستاورد های برجامی مد نظر روحانی اگر محقق شود، می تواند موقعیت او را در مناظره های انتخاباتی 96 تقویت کند. نوسازی ناوگان هواپیمایی  و موفقیت در خرید هواپیما می تواند این کابوس انتخاباتی را محقق کند.
بخشی از این عدم تمایل به رخداد این واقعه نه چندان خوشایند را در موضع‌گیری های رسانه ای منتقدین دولت می‌توان دریافت.
کیهان 1 دی ماه 1395 : «پاییز هم گذشت و ایرباس نیامد»
خبرگزاری بسیج 17 تیر 1395: «دولت به جای خرید هواپیما به فکر جاده‌ها و جان‌ها باشد»
رجانیوز: « جای خالی هواپیمای باری در میان هواپیماهای خارجی»

سند نخستین ایرباس
به گزارش ایسنا، بر اساس گواهینامه ثبت هواپیماهای جدید، سازمان هواپیمایی یک فروند ایرباس ۳۲۱ به نام ایران‌ایر به ثبت رسانده تا این هواپیما نخستین فروند از هواپیماهای مسافرتی باشد که پس از نزدیک به چهار دهه، به طور مستقیم از شرکت‌های هواپیماساز خریداری شده‌اند. یک مقام آگاه در شرکت ایران‌ایر، با تایید این خبر از نهایی شدن دریافت مجوز این هواپیما از سوی سازمان هواپیمایی خبر داد. مدیرعامل ایران‌ایر پیش از این در گفتگو با ایسنا، ابراز امیدواری کرده بود که نخستین فروند از هواپیماهای خریداری‌شده تا پیش از نوروز ۱۳۹۶ به ایران برسد. ایران‌ایر اعلام کرده در صورت اجرایی شدن این قرارداد، می‌توان انتظار داشت در سال ۲۰۱۷ میلادی حدود هشت فروند از هواپیماهای خریداری شده از شرکت ایرباس وارد ناوگان ایران شود. این خرید و تصویر این سند می تواند امیدی در فضای مه آلوده فعلی تلقی شود.

 ایران تنها کشور از منطقه خاور میانه بود که توانست در 7 دسامبر سال 1944 به عنوان یکی از موسسین پیمان بین‌المللی هواپیمایی کشوری مشهور به معاهده شیکاگو حضور یابد. عنوان مدرن‌ترین خطوط هوایی منطقه تا دهه 90 میلادی در اختیار ایران بود

مهمترین بخش از خریدهای هوایی پسا برجامی دولت مذاکرات با بوئینگ آمریکایی بود. به نتیجه رسیدن و یا نرسیدن این مذاکرات  در اثر فشار رسانه ای به ناچار به بخششی از حیثیت سیاسی دولت بدل شد.

خبرگزاری  تسنیم در 1 آذر 95 نوشت: «در حالی که دولت روحانی امضای پیش ‌قرارداد خرید هواپیما را به عنوان یکی از اسناد موفقیت خود در پسابرجام می‌‌داند، عقب‌نشینی کمپانی‌های بوئینگ و ایرباس پس از انتخاب رئیس‌جمهور جمهوری‌خواه آمریکا، نشان می‌دهد قرارداد‌های پسابرجامی به مویی بند است