• پنجشنبه، 5 اردیبهشت 1398
  • Thursday 25 April 2019
گروه خبر: اخبار‌مهم / اقتصاد کلان / گفتگو  -  شماره خبر: 267  -  3 بهمن 1395 ساعت 21:18

اعضای اتاق بازرگانی در گفتگو با آفتاب اقتصادی :

این مالیات با عدالت فاصله دارد
آفتاب اقتصادی_ هیرش سعیدیان : اعضای اتاق بازرگانی، به‌ویژه آنها که شاخص‌ترند، بیش از دیگران به نبض وقایع اقتصادی  رخ داده در بخش خصوصی واقف‌اند، آنها  در بخش خصوصی مطالبات بخش غالباً مفید‌تر خصوصی را در تعامل با دولتی‌ها پیگیری می‌کنند. گلایه‌ها و نقطه نظرات آنها بازتاب دهنده اظطراب آنها نسبت به میزان وقوف دولتی‌ها بر ضروریات در تصمیم‌ سازی‌هاست. پنجره جامع گمرکی، نرخ تسهیلات و موضوع مالیات و تطبیق آن با عدالت از جمله موضوعاتی بود که با دو عضو اتاق مطرح کردیم. مسعود دانشمند و حمزه لو پاسخگوی سئوالات خبرنگار آفتاب اقتصادی بودند.
نامه بازرگانان به رئیس‌جمهور
۳ هزار نفر از بازرگانان با ارسال نامه به رئیس جمهور نوشتند: پنجره واحد تجارت فرامرزی برای حذف اسناد کاغذی در گمرک و الکترونیکی شدن همه فرآیندها در انجام تشریفات گمرکی رونمایی شد، اما موانع و مشکلات عملاً مانع دستیابی طراحان به اهداف اولیه شده است. ظاهراً اجرای این طرح در اصل برای تجار مثبت بوده است، اما مشکلات آن به‌ویژه  در زمینه زیر ساخت ها و پهنای باند و ناهماهنگی های اولیه موجب بروز نارضایتی در بین تجار  و بازار گردیده است. 3هزار نفر از بازرگانان با ارسال نامه‌ای (طومار) به رئیس جمهور درباره شرایط و وضعیت اجرای پنجره واحد گمرکی گلایه کردند.
در بخش دیگری  از این نامه آمده است: « ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران‌همانگونه که مستحضرید در سال 1393 از سامانه پنجره واحد تجارت فرامرزی جهت حذف همه اسناد کاغذی در گمرک و الکترونیکی شدن همه فرآیندها و ثبت مدارک به منظور تسهیل و تسریع در انجام تشریفات گمرکی رونمایی شد. در این مسیر موانع و مشکلات متعدد، عملاً مانع دستیابی طراحان به اهداف اولیه این سیستم شده است. به طوری که زمان انجام تشریفات گمرکی چند برابر و تغییرات مکرر باعث سرگردانی تجار، حق العملکاران و ترخیصکاران گردیده است. برخی از مشکلات به شرح ذیل است:
1- علی رغم هزینه های اولیه ایجاد سامانه، عدم وجود زیرساخت‌های نرم افزاری و خصوصاً سخت افزاری باعث گردیده این سامانه مکرراً و برای مدتهای طولانی قطع یا با سرعت غیر قابل قبولی در دسترس کاربران اعم از کاربران بخش دولتی و کاربران بخش خصوصی باشد.
2- ارتقاء و به‌روز‌رسانی مکرر از یک‌سو باعث می گردد سامانه از دسترس کاربران خارج شود و از سوی دیگر عدم آشنایی کاربران با محیط نرم افزاری جدید،خود باعث تاخیر در انجام تشریفات گمرکی گردیده است. نمونه بارز این معضل قطع شدن مکرر سیستم ارزش‌گذاری کالا می باشد که جهت بروز رسانی و راه اندازی سامانه TSC قریب به ده روز از دسترس کاربران خارج و موجب تاخیرات فراوان در ترخیص کالا گردید.
 3- از دیگر اهداف این طرح "پایان تعاملات ناسالم در گمرک" عنوان شده است.به نظر می رسد سیاست اولیه طراحی این سیستم نه بر پایه نیاز به حذف اسناد کاغذی و الکترونیکی شدن فرآیند‌ها بلکه بر اساس عدم اعتماد به بدنه گمرک و مراجعه کنندگان شکل گرفته است.

منکر مالیات بر حق نیستیم
این عضو شاخص اتاق بازرگانی نیز در مورد رویه‌های موجود مالیاتی و نقطه نظراتش به عنوان فعال بخش خصوصی در مورد مالیات به آفتاب اقتصادی گفت: بر کسی پوشیده نیست که در هر کشوری کارهای عمرانی  و سایر خدمات دولتی می‌تواند ‌مالیات بر حق انجام شود و کسی نیز منکر این خبر آن نیست. یکی از اشکالات بزرگی که وجود دارد؛ این است که بیش از 30 درصد اقتصاد ایران زیرزمینی است و فعالیت غیر شفاف دارند و فعالین اقتصادی که دارای دفتر هستند و برخی نیز دو دفتره شده‌اند  و مالیات پرداخت می‌کنند، به آنها اجحاف می‌شود و این اجحاف در قیمت تمام شده آنها موثر است. این بخش باید بیمه کارگران و هزینه‌های حقوق و دستمزد و ده‌ها هزینه دیگر را پوشش دهد. لذا دو بخش دو دفتره‌ها و زیر زمینی‌ها هستند یکی کمتر مالیات می‌دهد و دیگری اصلاً مالیات نمی‌دهد و در نتیجه فشار بر روی بخش شفاف اقتصاد وارد می‌شود. این بخش شفاف گاهاً با مالیات‌های چند برابری روبه رو می‌شوند. در واقع اخذ مالیات به عناوین مختلف صورت می‌گیرد و ممیزین مالیاتی وقتی از بخش‌های دیگر نمی‌توانند مالیات بگیرند، فشار را بیشتر بر روی این افراد متمرکز می‌کنند. ضمن آنکه مالیات دهنده‌ها بحق انتظار دارند تا مالیات پرداختی‌شان به صورت درست مصرف شود، نه آنکه صرف پرداخت حقوق کارمندان دولت و هزینه‌های جاری شود. درحالی‌که بعضی از این کارمندان بعضاً رفتارشان با ارباب رجوع لزوماً بر اساس اصل تکریم نیست و بیشتر شبیه رفتار ارباب و رعیتی است. برخوردار در پاسخ به سئوالی پیرامون پنجره واحد گمرکی به آفتاب اقتصادی گفت: در واقع پنجره واحد گمرکی باید سرعت عمل لازمه را داشته باشد تا بتواند رضایت فعالین  اقتصادی را جلب کند. یکی از کارهای خوب گمرک شاید اظهار راه دور کالا است.) کارشناس در بندر‌عباس موضوعی را اعلام می‌کند و در تهران که کالا اظهار می‌شود، ممکن است نظر کارشناس تهران فرق کند. این مشکلاتی است که در ابتدای راه وجود دارد و باید بر طرف شود. پنجره واحد، طرح خوبی است؛ اما گمرک ما مثلاً در بندر عباس که روزی 1000 تا 1200 واحد کانتینر از آن ترخیص می‌شود، باید به‌دستگاه‌های ایکس ری و جدید مجهز شود که بتواند محموله‌های داخل کانتینر را تشخیص دهد، چون بررسی کامل کانتینرها و باز کردن درها تک به تک ممکن نیست و ممکن است اتلاف زمان و بحث اشتباه پیش آید. برخوردار در پاسخ به میزان رضایتش از دولت و نمره احتمالی او به دولت گفت: دولت در کشور ما در واقع برآیند و بخشی از ملت است، اگر دولت را رئیس‌جمهور و وزرا در نظر بگیریم و بخش پایین‌تر را کارشناسی  و بدنه کارمندی، متاسفانه که در آن‌جا کار خراب می‌شود. نه  تنها در این دولت، بلکه هر دولتی که سر کار می‌آید، به دلیل نقصان در این بدنه کارشناسی دچار مشکل می‌شود. از ابتدا تا الان بدنه کارشناسی نقش ترمز را ایفا می‌کند. وی در پایان به آفتاب اقتصادی گفت  که تنها دولت به تنهایی نمی‌تواند کاری انجام دهد و همراهی مردم و مجلس را نیز می‌طلبد. اکنون این آقا زاده‌هایی که حضور دارند  و از رانت‌های اطلاعاتی برخوردارند و متاسفانه نسل دوم آنها نیز شروع به کار نموده است، از رانت اطلاعاتی برخوردارند که به شدت آسیب‌زا است. ما باید زیرساخت‌های نرم‌افزاری را درست کنیم تا زیر ساخت‌های‌مان را درست شود و تولید واردات و صادرات را رصد کنیم تا بتوانیم کاری زیر بنایی انجام دهیم.
رفت وآمد غیر مثمر
مسعود دانشمند در پاسخ به پرسش ابتدایی خبرنگار آفتاب اقتصادی در مورد نقطه نظر او درباره مباحث شکل گرفته پیرامون مالیات  و انطباق آن با وضعیت فعلی گفت: واقعیت این است که ما به عنوان بخش خصوصی شکی در رعایت وصول مالیات توسط دولت نداریم، اما مطالبه ما این است که این وصول با وضعیت واقعی بازار همخوان باشد. مثلاً این واحد تولیدی کار کرده یا نه، که بخواهند مالیات درآمد از وی مطالبه کند. تاکید بر موضوع عدالت مالیاتی است که برای دارایی تکلیف کرده‌اند که این مقدار مالیات وصول شود و تا آنجا که ما می‌دانیم برای حوزه‌های مالیاتی نیز سهمیه تعیین شده است که این مقدار وصولی داشته باشید. این‌ها منطبق با واقعیت‌های اقتصادی نیست. دانشمند در جواب راهکار احتمالی وی به عنوان فعال بخش خصوصی برای انتقال فشار مالیاتی از بخش شفاف به بخش‌های تاریک و غیر پاسخگوی اقتصادی به  آفتاب اقتصادی گفت: واقعیت این است که ما نمی‌توانیم پیشنهاد مشخصی را ارائه دهیم، بحث ما این است که هر کاری می‌کنید، عدالت مالیاتی را رعایت کنید. راهکار شاید برای خروج از روند‌های یک‌سویه نگر مالیاتی توجه بیشتر به اتحادیه‌های صنفی است. در واقع همانگونه که در قانون آمده است که به اتحادیه‌های صنفی بیشتر توجه شود، اتحادیه‌های صنفی می‌دانند که چه کسی درآمد داشته و کار کرده و چه کسی کار نکرده است. آنها باید از ابتدای شروع فرآیند‌های مالیاتی حضور داشته باشند. تاکید می‌کنم؛ در قانون آمده است که اتحادیه‌های صنفی باید حضور داشته باشند، اما متاسفانه این در قانون رعایت نمی‌شود. در قانون آمده است که حتی در هیئت‌های تجدید نظر نماینده صنف وجود داشته باشد. ما می‌گوییم از ابتدای امر باید نماینده صنف حضور داشته باشد، الان سازمان امور مالیاتی این نقش را برای اتحادیه‌های صنفی قائل نیست. در ادامه آفتاب اقتصادی از مسعود دانشمند در مورد شروع به کار پنجره واحد گمرکی و محاسن و نواقص احتمالی این طرح پرسید و وی در پاسخ گفت: وجود پنجره واحد گمرکی لازم و بسیار مفید است، اما متاسفانه ما چون زیر ساخت مناسب اینترنتی و نرم افزاری را در اختیار نداریم، شاید نتوانیم از ظرفیت‌های این پنجره استفاده لازم را ببریم. علاوه بر نبود سیستم اینتنرتی قوی، بحث مجوز‌هایی که وزارتخانه‌های مختلف به گمرک ارائه می‌دهند تا با بحث واردات کالا موافقت کند، در انتقال این  مجوز‌ها به سیستم،  مشکلاتی وجود دارد، بعضی وقتها سیستم اینترتی قطع است و ممکن است برخی اوقات گمرک یک تا دو روز کار نکند. در واقع، چون مجموعه پنجره واحد و سیستم اینترنتی کار نمی‌کند، گمرک از فعالیت باز می‌ماند، وگرنه پرسنل و کارکنان حضور دارند و زحمت هم می‌کشند. در واقع فضای اینترنتی اگر پهنای باند مناسب وجود نداشته باشد، تمام بازتاب‌های مثبت کار تحت‌الشعاع این نقصان قرار می‌گیرد. هماهنگی بین سازمان‌ها ضروری است. در واقع مشکل این است که اگر قرار بود گمرک این کار را انجام دهد، باید مثلاً وزارت فناوری اطلاعات این سرویس را در اختیار گمرک قرار دهد تا آنها بتوانند کارشان را به نحو احسنت انجام دهند. این عضو اتاق بازرگانی در پاسخ به این سئوال که آیا از دولت به عنوان فعال بخش خصوصی راضی بوده و تیم اقتصادی توانسته رضایت آنها را برآورده کند، گفت: در واقع انتظار ما در ابتدا بیشتر بود و آنچه حاصل شد آن موضوعی نبود که ما  انتظار داشتیم.  دانشمند از 20 به تیم اقتصادی دولت نمره 8 داد. وی در مورد این سئوال که با توجه به حضور بیشتر اعضای دولت در جلسات مشترک با اعضای پارلمان بخش خصوصی گفت: بیایند! اگر این آمدن خاصیت نداشته و خروجی مناسب در پی نداشته باشد، چه خاصیتی برای من دارد؟ واقعیت این است که طیب نیا شخصی است آکادمیک و بسیار قابل احترام، اما مجموعه‌ای از رخدادهای آفتاب‌اقتصادی باید رخ دهد تا برون روفت آن به گونه‌ای باشد که بنده رضایت داشته باشم.

نظام بانکی شایسته انتقاد
این عضو اتاق بازرگانی در ادامه گفتگو با افتاب اقتصادی نظام بانکی مستقر را شایسته بیشترین انتقاد دانست  و گفت: نرخ بالای تسهیلات و سیستم اعتباری دهی نیز مورد بحث است. در دنیای امروز کسی با پولش کار نمی‌کند، بلکه با اعتبارش کار می‌کند. اما ما در ایران با پولمان کار می‌کنیم، اما بانک حاضر به دادن کردیت به بخش خصوصی واقعی نیست  و در این باره تعلل می‌کند. دانشمند در مورد گشایش ال‌سی‌ها گفت : ممکن است چند بانکی باشند که ال‌سی‌های خاصی را باز نمایند، اما این به این معنی نیست که کار روی روال منطقی خود قرار گرفته باشد. او در ادامه در پاسخ به نظرش در مورد بحث رشد صادرات گفت: توقع ما این بود برای کسانی که در امر صادرات دخیل هستند  دسترسی به نقدینگی ایجاد شود، اما این وضعیت به وجود نیامد.
مسعود دانشمند:در انتقال این  مجوز‌ها به سیستم،  مشکلاتی وجود دارد، بعضی وقت‌ها سیستم اینترنی قطع است و ممکن است برخی اوقات گمرک یک تا دو روز کار نکند. در واقع، چون مجموعه پنجره واحد و سیستم اینترنتی کار نمی‌کند، گمرک از فعالیت باز می‌ماند، وگرنه پرسنل و کارکنان حضور دارند

محمد حسین برخوردار :
یکی از اشکالات بزرگی که وجود دارد؛ این است که بیش از 30 درصد اقتصاد ایران زیرزمینی است و فعالیت غیر شفاف دارند و فعالین اقتصادی که دارای دفتر هستند و برخی نیز دو دفتره شده‌اند  

تا آنجا که ما می‌دانیم برای حوزه‌های مالیاتی نیز سهمیه تعیین شده است که این مقدار وصولی داشته باشید این‌ها منطبق با واقعیت‌های اقتصادی نیست

علی رغم هزینه های اولیه ایجاد سامانه،عدم وجود زیرساختهای نرم افزاری و خصوصاً سخت افزاری باعث گردیده این سامانه مکرراً و برای مدتهای طولانی قطع یا با سرعت غیر قابل قبولی در دسترس کاربران اعم از کاربران بخش دولتی و کاربران بخش خصوصی باشد.