• دوشنبه، 2 مهر 1397
  • Monday 24 September 2018
گروه خبر: اخبار‌مهم / گزارش / خودرو  -  شماره خبر: 10777  -  14 دی 1396 ساعت 11:18

بررسی پیامدهای افزایش ۱۰۰۰ درصدی تعرفه خودروهای هیبریدی

منفعت دولت به بهای سلامتی مردم!
آفتاب اقتصادی- الهام علائی: این روزها که آلودگی هوا موجب پدید آمدن مشکلات بسیاری برای مردم به خصوص در کلان شهرها شده است، وزارت صنعت در اقدامی عجیب تعرفه خودروهای هیبریدی را 1100 درصد افزایش داده است! این اقدام با توجه به نیاز کشورمان به وجود این خودروها که مانع آلودگی هوا می‌شوند، موجب برانگیخته شدن بحث‌های بسیاری میان کارشناسان شده است. در تعرفه‌های جدید که به تازگی از سوی دولت ابلاغ شده تعرفه این خودروها ۱۱ برابر شده و ۱۰۰۰ درصد رشد داشته است. دولت سرانجام بعد از تاخیر شش ماهه در توقف ثبت سفارش واردات خودرو که یک حباب قیمتی را در بازار خودرو ایجاد کرده بود، جدول جدید تعرفه‌های خودروهای وارداتی را منتشر کرد. در کنار افزایش تعرفه‌ها، رقم عجیب تعرفه واردات خودروهای هیبریدی، به بازار این خودروها شُوک وارد کرده است. براساس تصمیم‌گیری‌ها به دلیل مصرف پایین بنزین و آلایندگی کم خودروهای هیبریدی، دولت به عنوان مشوق، تعرفه چهاردرصدی را برای واردات این نوع خودروها در نظر گرفته بود، اما در دستورالعمل جدید این رقم به 45 درصد رسیده است که رشد 11 برابری یا 1000 درصدی را نشان می‌دهد.

تحولات عجیب در بازار خودرو
اگر رشد 11 برابری تعرفه خودروهای هیبریدی به همین شکل اعمال شود، جهش قابل توجهی را در قیمت این خودروها در بازار ایجاد می‌کند. این در حالی است که بسیاری از کارشناسان اقتصادی و فعالان محیط زیست به بازار این خودروها دل خوش کرده بودند. جهش حاصل از افزایش قیمت تعرفه خودروهای هیبریدی قطعا موجب تحولات عجیب و غیرمنتظره‌ای در بازار آنها خواهد شد. فروشندگان خودرو معتقدند تا پیش از این به دلیل تعرفه پایین خودروهای هیبریدی، عملاً قیمت این نوع خودروها در بازار از نمونه‌های بنزینی کمتر بود. به عنوان مثال اگر خودروهای سوناتای شرکت هیوندای را در نظر بگیرید، گران‌ترین تیپِ نوع هیبریدی این خودروها در بازار 190 میلیون تومان بود اما نمونه بنزینی همین خودروها حداقل 200میلیون تومان به فروش می‌رفت. تفاوت قیمت‌ها در بعضی مدلها حتی به 30‌میلیون تومان هم می‌رسید. اما همین ارزان‌بودن هیبریدی‌ها به نسبت بنزینی‌ها مردم را به خرید آنها تشویق می‌کرد.
واقعیت این است که در خارج از کشور به دلیل باطری‌های گرانقیمت و تکنولوژی بالاتر، خودروهای هیبریدی به طور متوسط از نمونه بنزینی خودشان 10 هزار دلار گرانتر هستند. اما در ایران به دلیل اینکه مصرف بنزین این خودروها تقریبا یک سوم نمونه‌های بنزینی است و قیمتشان ارزانتر از آنها مردم به خریدشان اقبال خوبی نشان می‌دادند. اقبالی که البته با سیاستگذاری جدید و البته عجیب وزارت صنعت، معدن و تجارت بعید است دوام پیدا کند.

نیاز مبرم به وجود خودروهای هیبریدی
مدتی است که واردات این نوع خودروها برای کاهش آلودگی هوا وارد سیاستگذاری‌های کلان کشور شده و مسئولان بارها به لزوم حمایت از واردات این خودروها تاکید کرده‌اند. با این حال شاهد تصمیمات ناپخته وزارت صنعت و دولت در این راستا هستیم. در دی ماه سال گذشته، شهرداری تهران با رونمایی از 200 دستگاه تاکسی هیبریدی در منطقه 12 تهران، اعلام کرد قصد دارد با افزایش تعداد این تاکسی‌ها، تا سال 1400، منطقه 12 را به منطقه پاک تبدیل کند. پیش از آن، در سال 94 هم مسئولان تاکسیرانی از ورود قریب‌الوقوع هزار دستگاه تاکسی هیبریدی به ناوگان تاکسیرانی پایتخت خبر داده بودند. حتی پلیس هم اوایل امسال اعلام کرد که برای کاهش آلودگی هوا قصد دارد از خودروهای هیبریدی استفاده کند. سیدمحسن طباطبایی، دبیر انجمن علمی اقتصاد شهری ایران نیز چندی پیش گفته بود که برای رفع آلودگی هوای تهران به یک سند جامع بالادستی نیاز است و تبدیل ناوگان حمل و نقل عمومی به هیبریدی حتما باید جزئی از این سند باشد.
کارشناسان صنعت خودرو معتقدند در حالی که آلودگی هوا در کلانشهرها بیداد می‌کند و تعداد روزهای پاک در تهران هر سال کمتر می‌شود، تعرفه‌های جدید اعلام شده، عملا بازار را به سمت خودروهای بنزینی و افزایش آلایندگی کانالیزه می‌کند و این اتفاق بسیار عجیبی است. اکنون این سوال پیش می‌آید که مسئولان دولت چطور و با کدام مبنای منطقی، تعرفه خودروهای بنزینی را حدود 20 تا 30 درصد، اما تعرفه خودروهای هیبریدی را حدود 1100 درصد افزایش داده‌اند. تصمیم دولت برای افزایش 11 برابری تعرفه خودروهای هیبریدی در حالی است که توسعه استفاده از این نوع خودروها، نه تنها هدف‌گذاری نهادها و دستگاه‌های مختلف دولتی که تاکید کارشناسان هم بوده است.

حرکت برخلاف مسیر آب!
سید جواد حسینی‌کیا، دبیر کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی در این راستا به آفتاب اقتصادی گفت: «دنیا در حال حرکت به سوی مسیری است که در آن به محیط زیست و کاهش آلودگی هوا اهمیت بیشتری داده شود. بنابراین در سایر کشورهای جهان، خودروهای هیبریدی تولید و مورد استفاده قرار می‌گیرند. در کشور ما نیز باید به تولید این نوع خودروها پرداخته شود و تعرفه واردات آنها مناسب باشد. در نتیجه افزایش تعرفه این خودروها با منافع کشور ما ناسازگار است. انتظار می‌رود که در مجلس بررسی بیشتری صورت گیرد تا تعرفه خودروهای هیبریدی کاهش یابد.»
نماینده مردم سنقر در مجلس شورای اسلامی افزود: «اگر در کشورمان، خودروهای هیبریدی تولید می‌شدند، افزایش تعرفه واردات آنها مشکل چندانی ایجاد نمی‌کرد. اما در حال حاضر که این خودروها در ایران تولید نمی‌شوند، این اقدام نامناسب است. این اقدام حاصل نگاه درآمدی دولت برای افزایش درآمدهای خود است».

ابهام بزرگ در تعرفه بندی
ریشه‌های این تعرفه‌بندی و علت آن ابهامی بزرگ در ذهن کارشناسان صنعت خودرو است. از طرفی در بازار با واردکنندگانی مواجهیم که هزاران خودروی خود را یا درگمرک یا در انبارهای خود دپو کرده و حباب قیمتی ایجاد کرده‌اند و از طرف دیگر مردم در ماه‌های گذشته به دلیل قیمت رقابتی خودروهای هیبریدی، اقبال مناسبی به این خودروها نشان داده‌اند. احتمال دارد که تمایل این واردکنندگان برای فروش خودروهای بنزینی دپو شده سبب ایجاد این مانع برای خودروهای هیبریدی شده است.
از سوی دیگر، نوع تعیین تعرفه به گونه‌ای است که مزیت قیمت رقابتی هیبریدی‌ها را در بازار از بین می‌برد و مردم قطعا در چنین شرایطی خرید خودروهای بنزینی را ترجیح خواهند داد. بسیار طبیعی است که مردم با توجه به شرایط اقتصادی کشور و مشکلات مالی که با آن مواجه هستند، به دنبال خرید محصول ارزان تر باشند و این وظیفه دولت و مسئولان است که تسهیلات مناسبی را برای بالابردن قدرت خرید چنین محصولاتی در اختیار مردم قرار دهد، نه اینکه با عملکردی برخلاف این منطق، موجب متضرر شدن مردم و در نهایت آلودگی بیشتر هوا و به خطر افتادن سلامتی افراد جامعه شوند!